NGƯỜI THỢ GIỮ HỒN NHỮNG ĐƯỜNG CONG THÂN TÀU

Có những sáng kiến được ghi nhận bằng những con số làm lợi hàng trăm triệu đồng. Nhưng cũng có những sáng kiến mang ý nghĩa lớn hơn rất nhiều giá trị kinh tế. Đó là sự thay đổi cách làm, là tinh thần dám nghĩ, dám làm và trên hết là tình yêu nghề được hun đúc qua nhiều năm gắn bó với xưởng đóng tàu.

     Ở Phân xưởng Vỏ, Công ty TNHH MTV Đóng tàu Nam Triệu, nhắc đến anh Bùi Văn Chất – Tổ trưởng sản xuất, công nhân gò nóng bậc 5/5 – nhiều đồng nghiệp không chỉ nhớ đến một người thợ có tay nghề cao mà còn nhắc đến một người luôn trăn trở tìm cách làm mới để công việc ngày hôm nay tốt hơn ngày hôm qua. Sinh năm 1973, trải qua nhiều năm làm việc trực tiếp trên những công trình đóng tàu, anh hiểu hơn ai hết rằng mỗi chi tiết của kết cấu vỏ tàu đều quyết định đến chất lượng của cả con tàu. Không chấp nhận lối mòn, Trong quá trình sản xuất, công đoạn uốn các loại thép hình phi tiêu chuẩn luôn được xem là "nút thắt" ảnh hưởng đến tiến độ thi công.

     Trước đây, khi chưa có bộ khuôn phù hợp cho máy uốn 3 trục IMCAR, công nhân buộc phải sử dụng phương pháp uốn nóng thủ công. Người thợ phải đốt oxy, gas để gia nhiệt từng vị trí trên thanh thép rồi dùng kích và vam ép theo dưỡng. Cách làm này không chỉ mất nhiều thời gian, tiêu hao vật tư mà còn ảnh hưởng đến cơ tính của thép, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn lao động và chất lượng sản phẩm không đồng đều. Là người trực tiếp chỉ huy sản xuất và nhiều năm cầm búa, cầm máy ngoài hiện trường, anh Bùi Văn Chất hiểu rất rõ những bất cập ấy. Anh luôn trăn trở một câu hỏi giản dị: Tại sao một thiết bị hiện đại như máy IMCAR lại phải "đứng nhìn", trong khi người công nhân vẫn phải làm thủ công? Chính câu hỏi ấy đã thôi thúc anh bắt tay nghiên cứu một giải pháp hoàn toàn mới.

     Đưa trí tuệ của người thợ vào từng bộ khuôn

     Sau nhiều lần khảo sát, tính toán và thử nghiệm, anh chủ trì nghiên cứu, thiết kế và chế tạo thành công bộ khuôn uốn đa năng dạng module dành riêng cho các loại thép hình sử dụng trong đóng tàu. Không dừng lại ở việc chế tạo khuôn, anh còn cải tiến toàn bộ phương pháp thi công, chuyển từ uốn nóng thủ công sang uốn nguội bằng hệ thống thủy lực trên máy IMCAR, đồng thời bổ sung hệ thống con lăn dẫn hướng giúp khống chế hiện tượng xoắn, méo cánh thép trong quá trình uốn. Giải pháp này đã mở ra một phương pháp gia công hoàn toàn mới tại phân xưởng. Nếu trước đây một thanh thép dài 12 mét cần từ 3 đến 5 giờ để hoàn thành thì nay chỉ còn khoảng 25 phút. Nếu trước đây người công nhân phải làm việc giữa hơi nóng, khói gas và tiếng mài sửa liên tục thì nay công đoạn được thực hiện bằng dây chuyền cơ khí chính xác, an toàn và ổn định hơn rất nhiều. Đặc biệt, việc loại bỏ hoàn toàn phương pháp uốn nóng giúp giữ nguyên cơ tính của thép cường độ cao, đáp ứng yêu cầu nghiêm ngặt của đăng kiểm trong đóng tàu hiện đại.

Giá trị của sáng tạo không chỉ nằm ở tiền làm lợi, Hội đồng kỹ thuật nghiệm thu xác định sáng kiến mang lại giá trị làm lợi 250 triệu đồng ngay trong năm đầu áp dụng. Khoản làm lợi ấy đến từ việc tiết kiệm nhiên liệu oxy, gas; giảm đáng kể chi phí nhân công sửa chữa sau gia công và đặc biệt là chủ động chế tạo bộ khuôn trong nước thay vì nhập khẩu với chi phí cao. Nhưng điều đồng nghiệp đánh giá cao hơn chính là sự thay đổi trong tư duy sản xuất. Một giải pháp kỹ thuật đã giúp tăng năng suất gần mười lần, giảm cường độ lao động, cải thiện môi trường làm việc và tạo tiền đề để nhiều công đoạn khác tiếp tục được cải tiến. Đó chính là giá trị bền vững mà một sáng kiến của người công nhân mang lại.

     Người tổ trưởng luôn đi đầu, Là Tổ trưởng sản xuất, anh Bùi Văn Chất không chỉ trực tiếp lao động mà còn là người truyền nghề cho lớp công nhân trẻ. Trong phân xưởng, anh luôn tận tình hướng dẫn kỹ năng, chia sẻ kinh nghiệm xử lý các tình huống kỹ thuật, giúp nhiều công nhân nâng cao tay nghề, thi nâng bậc và trưởng thành trong công việc. Đối với anh, người thợ giỏi không chỉ làm tốt phần việc của mình mà còn phải giúp đồng nghiệp cùng tiến bộ. Nhiều năm liền, anh đạt danh hiệu Đoàn viên Công đoàn xuất sắc, được công nhận Lao động tiên tiến, được Tổng Giám đốc Công ty tặng Giấy khen và đặc biệt được trao Bằng Lao động sáng tạo năm 2025. Những phần thưởng ấy là sự ghi nhận xứng đáng cho quá trình lao động bền bỉ, nghiêm túc và đầy trách nhiệm của một người công nhân luôn đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân.

     Lan tỏa tinh thần người thợ Nam Triệu

     Trong ngành đóng tàu, những con tàu lớn luôn được tạo nên từ hàng vạn chi tiết nhỏ và công sức của biết bao con người âm thầm phía sau.Anh Bùi Văn Chất là một trong những người như thế. Không xuất hiện trên bục phát biểu nhiều, cũng không nói những điều lớn lao, anh lựa chọn cách cống hiến bằng đôi bàn tay lành nghề, bằng những sáng kiến xuất phát từ thực tiễn sản xuất và bằng tinh thần trách nhiệm của người thợ đã dành trọn tuổi nghề cho xưởng máy. Mỗi sáng kiến của anh không chỉ giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn góp phần khẳng định rằng sức mạnh của ngành công nghiệp đóng tàu Việt Nam luôn bắt đầu từ trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng sáng tạo của những người công nhân trên công trường. Từ những đường cong chuẩn xác của từng thanh thép hình đến những con tàu vươn khơi, ở đó luôn có dấu ấn lặng thầm của người thợ cả Bùi Văn Chất – một tấm gương lao động sáng tạo, tận tâm với nghề và là nguồn động lực đẹp để lan tỏa phong trào "Lao động sáng tạo" trong toàn Tổng Công ty